Kısa cevap: 200 ton ve üzeri mobil vinç, ağır yükün uzak yarıçapa gittiği ya da çok yüksek kanca gereken işler içindir; 230 tonluk bir modelin üretici tablosunda 10 metrede 68 ton, 20 metrede 32 ton, 30 metrede 17 ton yazar. Bu sınıfta işin büyük kısmı kaldırmadan önce yapılır: karşı ağırlık ayrı tırlarla gelir, araç Karayolları Genel Müdürlüğünden izinle yola çıkar, kurulum alanı ve zemin önceden hazırlanır. Aşağıda bunların her birini üretici verisi ve resmi kaynakla anlatıyoruz. İşiniz bu büyüklükteyse operatörlü vinci ve planı biz sağlarız; tarihi erken bildirmeniz yeter.
200 tonluk vinç gerçekte kaç ton kaldırır?
Örnek model Liebherr LTM 1230-5.1: 230 ton azami kapasite, 75 metre teleskopik bom, 5 aks ve 72 ton toplam karşı ağırlık. Aşağıdaki değerler üreticinin teknik veri föyündeki tablodan, ayaklar tam açık, 72 ton karşı ağırlık ve 360° dönüş koşulu için alınmıştır.
| Yarıçap (m) | Kaldırma kapasitesi | Tablodaki en uygun bom boyu |
|---|---|---|
| 5 | 122,8 t | 12,7 m |
| 8 | 85,3 t | 12,7 m |
| 10 | 68,1 t | 16,7 m |
| 12 | 57,1 t | 16,7 m |
| 16 | 41,6 t | 24,8 m |
| 20 | 31,9 t | 28,8 m |
| 24 | 25,1 t | 28,8 m |
| 30 | 17,3 t | 40,9 m |
| 40 | 10,7 t | 44,9 m |
| 50 | 6,8 t | 56,9 m |
Karşılaştırma için: aynı koşulda 100 tonluk bir vinç 20 metrede yaklaşık 11 ton kaldırırken bu model yaklaşık 32 ton kaldırır. Büyük vinci seçtiren şey çoğu zaman "yük çok ağır" değil, "orta ağırlıktaki yük çok uzakta" durumudur. Bu rakamlar yalnızca örnek modele aittir; kanca bloğu ve sapanların ağırlığı bu değerlerden düşülür (bu modelin en büyük kanca bloğu tek başına 1,9 ton gelir) ve kesin hesap sahaya gelecek makinenin kendi tablosuyla yapılır. Daha büyük kapasiteler, yani 300, 500 ton ve üzeri mobil vinçler ya da paletli vinçler, aynı mantıkla kendi tablolarıyla değerlendirilir.
Vinç, karşı ağırlık ve izin: yolculuk nasıl planlanır?
LTM 1230-5.1'in föyüne göre araç karşı ağırlıksız hâliyle yaklaşık 60 tonla ve 5 aksın her birinde 12 ton yükle yola çıkar; yol hâlinde genişliği lastik tipine göre 3,0–3,1 metredir. 72 tonluk karşı ağırlık ise 2,5 ile 12 ton arasındaki plakalar hâlinde ayrı tırlarla taşınır ve sahada takılır.
Bu rakamları Türkiye'deki sınırlarla yan yana koyunca izin konusu kendiliğinden ortaya çıkar. Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 128. maddesi azami genişliği 2,55 metre, tahrikli tek dingil ağırlığını 11,5 ton olarak belirler; bu sınırlardan en az birine uymayan iş makinelerinin yüksüz olarak trafiğe çıkışı için Karayolları Genel Müdürlüğünden özel izin belgesi alınması zorunludur ve izinsiz çıkan araç trafikten men edilir (KGM'nin yayımladığı madde metni). Bölünemeyen bir yükün, örneğin büyük bir trafonun sınırları aşarak taşınması ise ayrı bir belgeye, özel yük taşıma izin belgesine bağlıdır. İzin sürecinin pratik tarafını vinç aracı gabari ve yol izni yazımızda ayrıntılı anlattık.
Müşteri açısından pratik sonuç: büyük tonajlı iş, aynı gün çağrılıp aynı gün yapılan bir iş değildir. İzin, güzergâh ve karşı ağırlık tırlarının planı için tarihi olabildiğince erken bildirmek gerekir. Rota üzerindeki köprü, menfez, alt geçit ve dar kavşaklar ayrıca kontrol edilir; sahaya giden son birkaç kilometre çoğu zaman en kritik kısımdır.
Sahada ne kadar yer gerekir?
| Ölçü (LTM 1230-5.1) | Değer |
|---|---|
| Aks sayısı | 5 |
| Araç boyu (yol hâli) | yaklaşık 15,6 m |
| Yol hâlinde genişlik | 3,0–3,1 m |
| Ayaklar tam açıkken (boy × en) | yaklaşık 9,4 × 8,1 m |
| Kuyruk dönüş yarıçapı | 4,83 m (geniş konumda 5,73 m) |
| Toplam karşı ağırlık | 72 t |
Bu ölçülere karşı ağırlık tırlarının yanaşacağı ve plakaların takılacağı alan eklenir. Pratikte vincin kurulacağı alan, ayak plakalarının altına gelecek zemin ve tırların manevra yeri keşifte birlikte çizilir. Bu sınıfta tek bir ayağa düşen yük çok büyüktür; zeminin taşıma gücü tahminle değil, hesapla kontrol edilir. Ayrıntısı zemin etüdü ve vinç kurulum yeri yazımızda.
Hangi işler 200 ton ve üzeri vinç ister?
- Trafo merkezleri ve büyük güç trafoları: ağır ve bölünemeyen yükün, vincin yaklaşamadığı bir mesafeden beton kaidesine konması.
- GES ve RES sahaları: GES'te trafo köşkleri ve inverter istasyonları çoğu zaman daha küçük vinçle konur; RES'te türbin bileşenleri ise genellikle çok daha büyük bir ana vinç ister ve 200 ton sınıfı burada yardımcı vinç olarak ya da daha hafif bileşenlerde kullanılır. Saha tarafını GES ve RES tesislerinde vinç yazımızda anlattık.
- Köprü kirişi ve büyük çelik eleman: 20–30 tonluk kirişin 15–20 metre yarıçapta yerine konması; örnek tabloda 20 metrede 31,9 ton.
- Fabrika ekipmanı: pres, kazan, kurutma tamburu, büyük tank; özellikle bina içine çatıdan veya yan cepheden uzak yarıçapla girilen işler.
- Çok yüksek montaj: 75 metrelik teleskop ve kafes uzatmalarla 100 metrenin üzerine çıkan kanca.
200 ton mu, daha küçüğü mü, iki vinç mi?
| Durum | Değerlendirme |
|---|---|
| Yük 20 tonun altında, yarıçap 10 metrenin altında | 100 ton sınıfı çoğu zaman yeter; örnek 100 tonluk tabloda 10 m'de 26,5 t. Büyük vinç gereksiz maliyet ve izin getirir. |
| 20–25 ton yük, 15–20 m yarıçap | 200 ton ve üzeri sınıfın işi; 230 tonluk örnekte 16 m'de 41,6 t, 20 m'de 31,9 t. |
| 40 tonun üzerinde yük, 20 m ve üzeri yarıçap | 300 ton ve üzeri mobil vinç ya da paletli vinç; tek bir vincin tablosunu ayrıca kontrol etmek gerekir. |
| Uzun yükün havada çevrilmesi gerekiyor | İki vinçle (tandem) kaldırma; ayrı bir kaldırma planı ister. |
| Vinç yükün dibine yaklaşabiliyor | Bir alt sınıfı değerlendirin; mesafeyi kısaltmak çoğu zaman gereken tonajı düşürür. |
Büyük tonajlı vinç fiyatını ne belirler?
- Karşı ağırlık tırları: kaç plaka gerektiği ve kaç sefer yapılacağı.
- Yardımcı vinç: plakaların ve kafes uzatmanın montajında ikinci bir vinç gerekip gerekmediği.
- İzin ve güzergâh: KGM özel izni, rota kontrolü, gerektiğinde gece intikali.
- Kurulum ve söküm süresi: bu sınıfta kurulum, kaldırmanın kendisinden uzun sürebilir.
- Zemin hazırlığı: ayak plakaları, gerekiyorsa sıkıştırılmış dolgu veya plaka serimi.
- Kaldırma planı ve keşif: yük, yarıçap, bağlama ve zemin hesabının yazıya dökülmesi; nasıl hazırlandığını kaldırma planı (lift plan) yazımızda anlattık.
- Bekleme: rüzgâr, hava veya sahadaki hazırlık nedeniyle ertelenen günler.
Şanlıurfa'da büyük tonajlı vinç işi nasıl ayarlanır?
Şanlıurfa ve çevre illerdeki büyük tonajlı işlerde operatörlü vinci, karşı ağırlık nakliyesini ve izin planını biz üstleniriz; size kalan, işin tarihini ve bilgisini vermektir. İlk görüşme için WhatsApp'tan şunları gönderin:
- Yükün ağırlığı, ölçüleri ve kaldırma noktaları (üretici çizimi varsa onu)
- Yükün alınacağı ve konacağı yer, vincin kurulabileceği alan ve aradaki mesafe
- Sahaya giden yolun son birkaç kilometresi: köprü, menfez, dar dönüş, toprak yol
- Sahanın fotoğrafları ve konum
- İş tarihi ve ne kadar esneyebileceği
Bu bilgilerle keşif tarihini ve izin takvimini kurarız; fiyatı karşı ağırlık ve izin kalemleri dahil olarak baştan net söyleriz. Mobil vinç kiralama hizmetimize ve Şanlıurfa vinç kiralama sayfamıza da bakabilirsiniz. Telefon ve WhatsApp: 0542 488 98 08.
Sık sorulan sorular
200 tonluk vinç kaç ton kaldırır?
Adındaki tonajı yalnızca vincin dibinde kaldırır. Örnek 230 tonluk Liebherr LTM 1230-5.1'in tablosunda tam karşı ağırlıkla 10 metrede 68,1 ton, 20 metrede 31,9 ton, 30 metrede 17,3 ton yazar. Kesin değer sahaya gelecek makinenin kendi yük tablosundan okunur.
200 tonluk vincin karşı ağırlığı ayrı mı gelir?
Evet. Örnek modelde 72 tonluk karşı ağırlık 2,5 ile 12 ton arasındaki plakalar hâlinde ayrı tırlarla gelir ve sahada takılır. Bu yüzden sahada tırların yanaşabileceği yer de planlanır.
200 tonluk vinç için hangi izin gerekir?
Ölçü veya ağırlık sınırını aşan vinç, Karayolları Genel Müdürlüğünden alınan özel izin belgesiyle yola çıkar; bölünemeyen yük taşınıyorsa ayrıca özel yük taşıma izin belgesi gerekir. Çalışma yolu veya kaldırımı kapatıyorsa belediye izni ayrıca alınır.
200 tonluk vincin bomu kaç metre?
Örnek LTM 1230-5.1'in teleskopik bomu 75 metredir; kafes uzatmalarla kanca yüksekliği 100 metrenin üzerine çıkar. Uzun bomda ve uzak yarıçapta kaldırılabilen yük belirgin şekilde düşer.
200 tonluk vinç ne kadar sürede kurulur?
Süre işe ve kurulacak düzene göre değişir. Karşı ağırlık plakalarının takılması, ayakların kurulması ve gerekiyorsa kafes uzatmanın montajı küçük vince göre belirgin şekilde uzun sürer; kurulum süresini keşiften sonra plana yazarız.
Büyük vinç yerine iki küçük vinç kullanılabilir mi?
Bazı işlerde evet, özellikle uzun yükün havada çevrilmesi gerektiğinde. Ama iki vinçle kaldırma, yük paylaşımı ve senkron hareket için ayrı bir plan ister; her iş için uygun değildir.
200 tonluk vinç acil çağrılabilir mi?
Bu sınıfta izin, güzergâh ve karşı ağırlık nakli takvim ister; bu yüzden aynı gün çözüm çoğu zaman mümkün olmaz. Acil bir işte önce vinci yüke yaklaştırarak daha küçük bir sınıfın yetip yetmeyeceğine bakarız.